Intercultureel laveren

Intercultureel laveren

Werken in internationale omgevingen geeft mij enorm veel energie. Ik hou er van om -naast vakinhoudelijk zaken- met andere talen bezig te zijn, culturele verschillen te ontdekken, te begrijpen, ertussen te laveren om tot wederzijds begrip, plezier en gewenste resultaten te komen.

Best ervaren toch?

Nu dacht ik van mezelf dat ik al een aardige weg had gevonden en redelijk goed ben in het begrijpen en laveren tussen andere culturen. Voor werk, stages en studie heb ik al veel in het buitenland mogen doen (Spanje, Frankrijk, Argentinië, India en de UK) en ik heb vaak in internationale teams gewerkt. Maar er valt duidelijk nog heel veel te leren, gelukkig!

Groeiend (zelf)inzicht

Met mijn werkzaamheden voor Rijkelijk Groen Zaden International (RZI) kom ik steeds tot nieuwe inzichten over mijn eigen (werk)cultuur in relatie tot die van mijn relaties uit diverse Aziatische landen. Dat is soms confronterend en irritant, maar stiekem ook hilarisch.

Sterk geworteld

Nu wist ik van mezelf dat ik een enorme planner ben, vaak als ‘duidelijk’ en zelfs ook als ‘direct’ wordt getypeerd door anderen. Dit terwijl ik mezelf nooit als direct en hard zag. Ik hou namelijk niet echt van conflicten (ja ok, soms moet het en dan pak ik die rol). Nu kom ik tot de ontdekking dat ik wel degelijk direct en stug kan zijn. Dat merk ik nu vooral in de onderhandelingen, waar dat ook echt wel nodig is, vanuit strategisch oogpunt. Het is dan ook wel echt een ‘rol’ die ik pak, een bewuste houding.

De grote uitdaging is wel: de balans vinden tussen wat in mijn werkcultuur ‘normaal’ is en hoe dat in de cultuur van de ander is. Dat is lang niet altijd duidelijk en verschilt uiteraard ook van persoon tot persoon. Kwestie van vallen en opstaan, blijven proberen en enorm glimlachen. Hard op inhoud/onderhandeling en zacht op de relatie, zoiets.

Vooral doorgaan

Gelukkig heb ik een aantal Aziatische contacten met veel ervaring met werken met Nederlanders. Bij hen kan ik advies inwinnen. Meestal krijg ik als feedback dat ik me niet moet laten afschrikken en gewoon ‘the Dutch way’ moet blijven volgen. Geduld is een groot goed net als doorzettingsvermogen (blijven najagen). Dat laatste kan ik als de beste, het eerste is echt mijn grote les.

Te eerlijk?

Valse beloftes doen of dingen toe zeggen die ik niet kan waarmaken, vind ik zelf echt niet tof en doe ik dus ook niet. Tuurlijk gebeurt het wel eens dat ik iets heb toegezegd en dat ik dat dan niet volledig kan waarmaken. Daar voel ik me dan heel vervelend over. Zoiets doe ik immers niet met opzet. Bovendien probeer ik altijd (meer te) leveren (dan) wat ik heb toegezegd, streber die ik ben.

Weg met die verwachtingen

Hoe sterk het plannen, eerlijk en direct zijn toch in mij geworteld zit, komt steeds duidelijker naar voren in het contact met mijn relaties in Azië. Daarmee merk ik ook welke verwachtingen ik onbewust heb jegens anderen, ook al weet ik nog zo goed dat ik geen verwachtingen zou moeten hebben… Als die verwachtingen dan niet uit komen (op het moment dat ik dat verwacht), dan gaat dat toch even aan mn zelfvertrouwen knagen, merk ik. Nergens voor nodig, maar kennelijk werkt dat zo bij mij, sufferd die ik ben.

Simpel voorbeeld: meetings op congressen

Als er een congres op handen is, probeer ik zo vroeg mogelijk uitnodigingen te versturen naar de mensen met wie ik een meeting wil tijdens het congres. Dat zijn altijd meetings van 30 minuten. Ik maak een schema met de congresdagen en time slots van 30 minuten.

Als het even kan begin ik daar zeker 4 weken van te voren mee. Soms is dat lastig omdat dan nog niet bekend is wie er allemaal naar het congres gaan. Van sommige klanten weet ik dat de kans groot is dat ze zullen gaan, dus die stuur ik dan alvast een uitnodiging. Ik plan ze ‘met potlood’ in op m’n schema met het voorgestelde tijdstip en meetinglocatie… en dan begint het wachten (en wekelijks najagen).

Je kan makkelijk 3 weken wachten voor je een antwoord terugkrijgt, ongeacht hoe hecht de relatie is overigens.

Zaal wordt opgeruimdDrie weken wachten op een antwoord, vind ik best lang. Ik word dan wel een beetje nerveus of ik mijn meetingschema überhaupt wel volkrijg en of men nog wel geïnteresseerd is. Herkenbaar, of ben ik daar de enige in? 🙂

Uiteindelijk reageren de meesten rond 1 week voor het congres en is mijn meetingschema toch weer ramvol (geen tijd vrij voor lunch of benen strekken). Er stonden tot nu toe steeds zelfs wachtrijen aan mijn trading table en ging ik als laatste de zaal uit, terwijl er al opgeruimd werd (zie foto, APSA congress 2017 in Bangkok).

Bewijst maar weer dat dat onzekere gedoe en gestress dan eigenlijk niet nodig is he? Je moet er wel wat voor doen natuurlijk, dat wel. Mijn les is om daar vooral geen verwachtingen over te hebben en te vertrouwen dat het allemaal wel loskomt, albeit last minute.

Het spel

Waar ik ver vooruitkijk, kijken veel van mijn relaties veel meer in het nu. Waar ik in het begin lekker eerlijk zat te zijn over prijzen, aantallen etc. doen zij vaak beloftes die vervolgens helemaal niet of in veeeeel mindere mate worden waargemaakt, of ineens niet zoveel spoed hebben als eerder werd voorgedaan. Dat hoort nou eenmaal bij het spel.

Met die groeiende kennis van de interculturele verschillen en mijn eigen arbeidsethos, weet ik inmiddels al veel beter een weg te banen in het zakendoen in Azië. Maar toch… Ik ben en blijf dus toch die directe Nederlander met een hang naar het creëren van duidelijkheid, planning en structuur.

Complimenten

Daar is overigens helemaal niets mis mee. Ik krijg er vaak ook complimenten over. ‘Every time I learn something new from you’, zei een van mijn Indiase relaties pas nog tegen me. Ik: ‘Right back at ya!’

Men waardeert ‘the Dutch way’ dus wel degelijk. Nederlandse bedrijven hebben wat dat betreft ook wel een goed imago (structuur en goede kwaliteit). Zolang we maar niet te hard gaan en onze zin en waarheid niet te veel doorduwen, dan gaat het goed (geldt voor alles overigens). De andere kant van het (Westerse) imago is namelijk arrogantie (de betweters).

Verder oefenen met intercultureel laveren

Geven en nemen, een stapje naar links en een stapje naar rechts. Langzaamaan gaan we voorwaarts. Ik noem het intercultureel laveren.

Van 30 januari tm 18 februari mag ik het weer dagelijks oefenen door het in de praktijk toe te passen. Dan ben ik weer op zakenreis. Dit keer in zowel Sri Lanka als in India. Ik kan niet wachten. Op naar nog meer wijsheid en nieuwe ervaringen!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.